Një mësues amerikan në pension, i mbajtur që nga viti 2022 me akuzën e mercenarizmit, u lirua nga Rusia vetëm pak orë pasi i dërguari i Trumpit u ul me Putinin. Uashingtoni hesht, ndërsa Kremlini mban kushtet e veta për Ukrainën.

Rusia liroi të mërkurën shtetasin amerikan Stephen Hubbard, 74 vjeç, pak orë pasi i dërguari i presidentit Donald Trump, Steve Witkoff, zhvilloi bisedime me presidentin rus Vladimir Putin në Shën Petersburg, raportuan agjencitë shtetërore ruse. Vetë Putin deklaroi se Hubbard ndodhej në aeroportin Pulkovo, pranë qytetit. Nga Shtetet e Bashkuara nuk ka ende konfirmim, as për lirimin, as për takimin.
Hubbard, mësues në pension, u ndalua në Ukrainë në vitin 2022 dhe mbahej në Rusi me akuzën se kishte luftuar si mercenar në Ukrainë, akuzë që ai e mohon. Trump tha të martën se ia kishte ngritur Putinit idenë e lirimit të tij. Ky gjest vjen si shenja më e fundit e ngrohjes së marrëdhënieve me Kremlinin, të cilin Uashingtoni e ka joshur prej javësh, dhe i jep Trumpit një sukses për ta treguar pas kritikave brenda dhe jashtë vendit për largimin e tij nga mbështetja për Ukrainën.
Bisedimet në Shën Petersburg u zhvilluan në Pallatin Konstantin. Këshilltari i Kremlinit, Yuri Ushakov, kishte paralajmëruar se tema kryesore do të ishte Ukraina dhe se në takim do të merrte pjesë edhe i dërguari presidencial rus Kirill Dmitriev. Nga pala amerikane, Jared Kushner pritej të bashkohej në mënyrë virtuale.
Takimi me Putinin erdhi menjëherë pas një raundi bisedimesh në Oslo, ku negociatorët amerikanë u takuan të martën me presidentin ukrainas Volodymyr Zelenskyy dhe me liderë evropianë, përfshirë ata të Norvegjisë dhe Finlandës. Sipas një zyrtari amerikan, Ukraina paraqiti aty ide dhe propozime të reja dhe u arrit „përparim domethënës”. Qëllimi i takimit në Shën Petersburg, sipas të njëjtit zyrtar, ishte të ndërtohej mbi atë përparim, të diskutoheshin propozimet me Rusinë dhe të hapej rruga drejt negociatave të drejtpërdrejta.
Zelenskyy e cilësoi një takim të mundshëm trepalësh të liderëve si „një nga idetë e rëndësishme” të dala në Oslo. Por pengesa mbetet e madhe: Putin ka këmbëngulur deri tani se çdo takim me Zelenskyyn mund të ndodhë vetëm pasi të finalizohet një marrëveshje dhe vetëm në Moskë, kusht që për ukrainasit është i papranueshëm. Ndër kërkesat e ashpra të Kremlinit është edhe marrja e gjithë rajonit të Donbasit në lindje të Ukrainës.
Ndërkohë, Trump e ka shtuar presionin mbi Kievin. „Duam që Zelenskyy të bëjë një marrëveshje”, u tha ai gazetarëve në Zyrën Ovale. „I kemi dhënë shumë Ukrainës. Nuk kemi marrë absolutisht asgjë në këmbim, përveç dhimbjes, vdekjes dhe humbjeve të jashtëzakonshme financiare.” Para se të nisej për në Kansas, presidenti amerikan tha se kishte ardhur koha që dikush tjetër të negocionte në emër të Ukrainës në luftën e saj kundër Rusisë. Më herët këtë muaj, Trump nënshkroi një marrëveshje për naftën me Rusinë dhe hoqi dorë nga sanksione të reja ndaj Moskës.
Këto lëvizje kanë ushqyer shqetësimin se SHBA nuk është më e përkushtuar ndaj mbrojtjes së Kievit. Ukraina pohon se nuk mori asnjë paralajmërim paraprak për të paktën tre sulme të mëdha ruse dhe se kufizimet në shërbimin satelitor Starshield të Elon Musk po i pengojnë mbrojtjen ajrore dhe operacionet në front. Pas bisedimeve me Witkoff të martën, Zelenskyy deklaroi se problemet e fundit në bashkëpunimin për sigurinë me SHBA janë zgjidhur.
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, i quajti bisedimet e Oslos „pozitive”, por shtoi se prej tyre nuk doli „asgjë e papritur”. Ai mohoi që Shtëpia e Bardhë të qëndronte pas ngadalësimit të përdorimit të shërbimit të internetit nga Ukraina, duke thënë se kjo është çështje e Musk dhe e kompanisë SpaceX. Musk, nga ana e tij, kishte deklaruar javën e kaluar se çdo vendim i takonte Trumpit.
Diplomacia vazhdon në hije të luftës. Të paktën nëntë civilë u vranë të mërkurën në sulme ruse në mbarë Ukrainën, ndërsa Moska po i intensifikon goditjet ndaj infrastrukturës energjetike në prag të dimrit.
Një kamion me rreth 200 njerëz që shkonin në një varrim, një treg dhe një tendë mortore u bënë shënjestër e një vale sulmesh me dronë që, sipas raportimeve, ka lënë mbi 300 të vdekur. Ushtria sudaneze akuzohet si autore, ndërsa Sudani i Jugut ka thirrur ambasadorin e Sudanit për protestë zyrtare.

