Paradoksi i minierave në Kosovë: qarkullimi fluturon, punëtorët zhduken

Minierat dhe guroret e Kosovës kanë prodhuar dhe shitur dukshëm më shumë gjatë qershorit të këtij viti, por njëkohësisht kanë humbur afër 13 për qind të punëtorëve të tyre brenda një viti. Ky është konkluzioni kryesor që del nga Statistikat Afatshkurtra të Industrisë për muajin qershor 2026, të publikuara nga Agjencia e Statistikave të Kosovës (ASK).

Sipas ASK-së, qarkullimi në sektorët e industrisë u rrit me 5,86 për qind në qershor 2026 krahasuar me të njëjtin muaj të vitit 2025. Megjithatë, në të njëjtën periudhë numri i të punësuarve në industri ra me 1,22 për qind — një ecuri e kundërt që përshkon të gjitha të dhënat e reja.

Kontrasti më i mprehtë vërehet te industria nxjerrëse, pra minierat dhe guroret. Ky sektor shënoi rritjen më të lartë të qarkullimit ndër të gjithë sektorët e industrisë, me 48,21 për qind. Por, në po të njëjtën kohë, numri i të punësuarve në miniera dhe gurore ra me 12,55 për qind krahasuar me qershorin e një viti më parë — pra një rënie dyshifrore e vendeve të punës përballë një rritjeje të fuqishme të xhiros.

Rënie e punësimit u regjistrua edhe në industrinë përpunuese, me 2,26 për qind. Në krahun tjetër, punësimi u rrit në sektorin e furnizimit me rrymë, gaz, avull dhe ajër të kondicionuar me 6,62 për qind, si dhe në furnizimin me ujë e menaxhimin e mbeturinave me 2,04 për qind.

Ndërkohë, edhe pagat kanë ndjekur trajektoren e qarkullimit, jo të punësimit. Fondi i pagave dhe mëditjeve u rrit në tërësi me 10,27 për qind në qershor 2026. Rritja më e madhe u shënua në furnizimin me rrymë, gaz, avull dhe ajër të kondicionuar, me 14,88 për qind, e pasuar nga furnizimi me ujë dhe menaxhimi i mbeturinave me 12,74 për qind dhe industria përpunuese me 9,14 për qind. Te minierat dhe guroret fondi i pagave u rrit me 2,46 për qind, pavarësisht se numri i punëtorëve në atë sektor ra me 12,55 për qind.

Të dhënat vizatojnë kështu një paradoks të industrisë kosovare: qarkullimi dhe fondi i pagave po rriten, ndërsa krahu i punës po tkurret — dukuri që del më e theksuar pikërisht në miniera e gurore.

Vlen të theksohet se shifrat për indeksin e qarkullimit nuk përputhen plotësisht brenda vetë njoftimit. Në pjesën përshkruese, sektorët e furnizimit me ujë dhe me rrymë raportohen me nivele të tjera rritjeje krahasuar me tabelën e detajuar të ASK-së. Në njoftimin e plotë të agjencisë figuron: "Në muajin qershor të vitit 2026, sektorët e industrisë kishin rritje për 5,86 %, krahasuar me muajin e njëjtë të vitit paraprak (Qershor 2025). Sipas aktivitetit ekonomik, rritje kishte te: Industria nxjerrëse (minierat dhe guroret) me 48,21 %; Furnizimi me ujë, veprimtaritë e menaxhimit dhe trajtimit të mbeturinave me 15,85 %; Furnizimi me rrymë, gaz, avull dhe ajër të kondicionuar me 9,31 %; si dhe në sektorin e Industrisë përpunuese për 3,17 %."