Marseja në errësirë, Parisi nën ndalim nate: Franca proteston kundër jetesës së shtrenjtë

Qindra mijëra njerëz marshuan të shtunën, më 31 tetor 2026, nëpër Francë kundër kostos së lartë të jetesës. Dita u mbyll me mbi 500 të arrestuar, përplasje në Marsejë dhe me masa të jashtëzakonshme për natën: në disa qytete të mëdha janë parashikuar ndalime të pjesshme të qarkullimit gjatë orëve të errëta.

Ministri francez i Brendshëm, Laurent Nuñez, dha dy mesazhe në pamje të parë të kundërta në konferencën për shtyp në mbrëmje. Nga njëra anë, ai vlerësoi se manifestimet "kaluan mirë". Nga ana tjetër, denoncoi "dhunën e paparë" të asaj që e quajti "grupe vandalësh, plaçkitësish, shumë prej tyre të nxitur, meqë ra fjala, nga lëvizja e ultra së majtës dhe e majta ekstreme radikale".

Shifrat e ministrit tregojnë përmasat e operacionit. Forcat e rendit kryen mbi 40 000 kontrolle gjatë ditës, nga të cilat 15 000 në zonën metropolitane të Parisit. Deri në orën 21:00, Ministria e Brendshme numëronte 565 arrestime në të gjithë vendin. Për krahasim, gjatë mobilizimit të mëparshëm, më 24 tetor, ishin bërë 768 arrestime deri në fund të ditës, ndërsa më 17 tetor, në të njëjtën orë, ishin 385.

Vëmendja e autoriteteve tani është te nata. Gjatë javës kanë qarkulluar thirrje për mobilizim edhe pas errësirës.

Marseja e përjetoi këtë tension që në mbrëmje. Sheshi La Plaine, vendi tradicional ku përfundojnë protestat në këtë qytet, ishte zhytur në errësirë. Helikopterët drejtonin prozhektorët drejt turmës, ndërsa protestuesit ndiznin zjarre dhe ngrinin barrikada në përpjekje për të bllokuar trafikun, i cili megjithatë nuk u ndal. Mes kaosit, prindër të lagjes, të panikuar, përpiqeshin të ktheheshin në shtëpi me fëmijët e tyre, duke çarë rrugën mes protestuesve që iknin nga rrethimi i policisë.

Pak pas orës 20:00, qindra policë u ngjitën drejt sheshit nëpër rrugicat anësore dhe tentuan ta boshatisnin me gaz lotsjellës dhe granata shurdhuese. Reporterët e Le Monde numëruan të paktën dy të plagosur; gjendja e tyre nuk dihet.

Prefektura e deleguar e policisë për departamentin Bouches-du-Rhône mohoi çdo përgjegjësi për errësirën në shesh: "Forcat e rendit nuk janë shkaktare e ndërprerjes së energjisë elektrike në sheshin La Plaine, në Marsejë. Ndriçimi publik u dëmtua si pasojë e një akti keqdashës që ndodhi mbrëmë."

Në Paris, Prefektura e Policisë zgjodhi masën më të rreptë. Me një urdhëresë që përmend njëkohësisht protestën kundër shtrenjtimit dhe festën e Halloween-it, ajo shkruan se "masat e policisë që synojnë ruajtjen ose rivendosjen e rendit, si një ndalim qarkullimi, mbeten, në kontekstin aktual, domosdoshmërisht të nevojshme" dhe se ato "justifikohen nga ekzistenca e trazirave të rendit publik në disa zona të Parisit". Prandaj, sipas urdhëresës, "qarkullimi i njerëzve ndalohet" në zonat e sheshit të Republikës (République), të Châtelet-së dhe të Les Halles-it, nga ora 23:00 deri në 06:00, natën e së shtunës drejt së dielës dhe natën e së dielës drejt së hënës.