Një dobësi kritike në PHP, gjuhën që përdoret nga gati 70% e faqeve të internetit, i detyroi qeveri evropiane dhe institucione të mëdha të fiknin sistemet e tyre. Agjencitë e sigurisë në Uashington dhe Londër paralajmërojnë se dritarja për sulmuesit tashmë është hapur.

Ilustrim i krijuar me inteligjencë artificiale. Nuk është fotografi e ngjarjes. Si e përdorim AI-në
Faqe qeveritare në Holandë, Gjermani, Belgjikë, Finlandë dhe Francë u fikën përkohësisht këtë javë, pasi u zbulua një dobësi e rëndë në PHP, gjuhën programuese mbi të cilën është ndërtuar një pjesë e madhe e rrjetit botëror. Gati 70% e faqeve të internetit e përdorin këtë gjuhë, që do të thotë se miliona prej tyre duhet të riparohen.
Dobësia u bë publike të martën. Të mërkurën, organizata që qëndron pas gjuhës PHP lëshoi një arnim, pasi studiuesit që testonin mbrojtjet kibernetike e kishin zbuluar defektin. Por arnimi nuk e mbylli problemin: çdo sistem duhet ta instalojë vetë, dhe derisa kjo të ndodhë, rreziku mbetet.
Agjencia Kombëtare e Sigurisë e SHBA-së (NSA) u kërkoi të gjitha organizatave që përdorin PHP t'i nxjerrin sistemet jashtë linje nëse nuk mund t'i arnojnë menjëherë. Sipas agjencisë, dobësia mund të "ofrojë një rrugë të drejtpërdrejtë drejt sistemit të skedarëve ose bazës së të dhënave të serverit". Qendra Kombëtare e Sigurisë Kibernetike e Mbretërisë së Bashkuar dha këshilla të ngjashme dhe u bëri thirrje organizatave të kontrollojnë për "dyer të pasme të instaluara nga një sulmues".
Goditja u ndie te emra të mëdhenj. PHP përdoret nga Wordpress, një nga sistemet më të përhapura për ndërtimin e faqeve, nga Wikipedia, nga platforma e mesazheve Slack dhe, të paktën historikisht, nga një pjesë e madhe e Facebook-ut. Fondacioni Wikimedia njoftoi se të mërkurën kishte fikur disa sisteme si masë parandaluese, derisa të arnoheshin.
Në Mbretërinë e Bashkuar, u nxorën jashtë linje faqet e këshillave bashkiake të Edinburgut, Bristolit dhe Oksfordit. Në Francë, të mërkurën ranë faqe të qeverisjes vendore, përfshirë atë të prefekturës së policisë së Parisit. Po atë ditë, në Holandë u fikën shërbimi kombëtar i identitetit dixhital, faqja e Dhomës së Përfaqësuesve dhe vetë faqja e qendrës kombëtare të sigurisë kibernetike.
Profesor Alan Woodward, ekspert i sigurisë kibernetike në Universitetin e Surrey-t, e përshkroi zbulimin si "shumë befasues dhe shqetësues për shkak të shkallës në të cilën PHP përdorej në mbarë botën". Ai vlerësoi shpejtësinë e reagimit: "PHP lëshoi një arnim shumë shpejt. Gjëja kryesore është që të gjithë ata që e përdorin ta instalojnë, për t'u siguruar që sistemet e tyre janë të sigurta."
Rreziku i vërtetë, sipas Woodwardit, qëndron te faqet e harruara. "Pjesa shqetësuese është se do të ketë një bisht të gjatë faqesh që mund të mos mirëmbahen aq mirë dhe do të mbeten të cenueshme, që do të thotë se mund të shohim javë e muaj sulmesh të vazhdueshme", tha ai, duke shtuar: "Për objektivat e mëdha e joshëse, shpresoj me gjithë shpirt që po arnohen shpejt."
Ai foli për një dritare mundësie për aktorët keqdashës. "Ka një garë dhe disa njerëz, për fat të keq, as nuk e dinë se janë në garë."
Michał Woźniak, ekspert i infrastrukturës së internetit, paralajmëroi se aktorë shtetërorë rusë ose krimi i organizuar mund ta shfrytëzojnë defektin për sulme kibernetike. Sipas tij, organizatat e mëdha kriminale dhe aktorët shtetërorë rusë mund t'i përdorin faqet e cenueshme si pikënisje për sulme të shpërndara të mohimit të shërbimit (DDoS) dhe sulme të tjera, ndërsa minatorët e kriptovalutave mund t'i shfrytëzojnë serverët e pambrojtur në kurriz të të tjerëve. Ai pret që shfrytëzimi i dobësisë të bëhet në masë të gjerë në mënyrë automatike.
Woźniak e sheh rastin si simptomë të gjendjes së dobët të infrastrukturës së internetit, një problem që po del në dritë falë modeleve gjithnjë e më të përparuara të inteligjencës artificiale, por që është krijuar prej kohësh. "Ky është një problem mjedisor në një industri ku ka nxitje për të lëvizur shpejt dhe për të bërë ndryshime", tha ai. "Ka nxitje për ta vënë në punë një gjë dhe pastaj për të mos e përditësuar kurrë e për të mos menduar për mirëmbajtjen."
Rreth zbulimit ka edhe një mosmarrëveshje. OpenAI deklaroi se drejtoi një koalicion studiuesish që gjetën defektin dhe pretendoi se inteligjenca artificiale më e përparuar ("frontier AI") ishte vendimtare. Studiuesi që e gjeti dobësinë, megjithatë, tha se nuk kishte përdorur modele që nuk janë të disponueshme për publikun e gjerë. Dobësitë themelore që ai zbuloi ishin dekada të vjetra.
Një rrëzim fatal në Central Park në qershor mund t'i japë fund një industrie 150-vjeçare. Këshilli i Qytetit të Nju Jorkut pritet të votojë të enjten "Ligjin e Romanch-it", ndërsa sindikata e karrocierëve kërcënon me gjyq.

