ashingtoni i hap rrugën 500 raketave Patriot për Kievin, faturën e paguajnë aleatët

Ukraina do të marrë 500 raketa përgjuese Patriot PAC-3 MSE, armën e vetme efektive kundër raketave balistike ruse, por fatura nuk do të paguhet nga Uashingtoni. Administrata e presidentit amerikan Donald Trump miratoi të premten, më 30 tetor, shitjen me vlerë 2,1 miliardë dollarë, e cila tani duhet të marrë edhe miratimin e Kongresit amerikan.

Sipas Departamentit të Shtetit, paratë do të vijnë tërësisht nga partnerët e Kievit në Evropë dhe Kanada. "Ukraina do ta paguajë këtë blerje me dhurime nga Kanadaja, Gjermania dhe Norvegjia përmes programit JUMPSTART dhe me fonde kombëtare, të financuara nga Huaja e Bashkimit Evropian për Mbështetjen e Ukrainës", thuhet në deklaratën e institucionit, e cila thekson se "asnjë fond amerikan nuk është i përfshirë në këtë shitje".

Kontraktuesi kryesor do të jetë kompania amerikane Lockheed Martin. Departamenti i Shtetit e justifikoi vendimin me interesat e vetë Shteteve të Bashkuara: kjo shitje e propozuar, sipas deklaratës, "do të mbështesë objektivat e politikës së jashtme dhe të sigurisë kombëtare të Shteteve të Bashkuara, duke përmirësuar sigurinë e një vendi partner që është një forcë për stabilitet politik dhe ekonomik në Evropë".

Miratimi vjen pas javësh pritjeje nga Kievi. Presidenti ukrainas, Volodimir Zelenski, kishte deklaruar në fillim të kësaj jave se vendi i tij priste prej gati një muaji që Uashingtoni të jepte dritën jeshile për furnizimet kritike me raketa. Zelenski i ka bërë thirrje vazhdimisht SHBA-së që të përshpejtojë dorëzimet e sistemeve Patriot dhe kohët e fundit ka pranuar se rezervat e Ukrainës ishin në nivel kritik, ndërsa Rusia ka shtuar sulmet ndaj infrastrukturës kyçe energjetike para dimrit.

Presioni nga qielli nuk është ndalur. Në një postim në Telegram vonë të premten, Zelenski njoftoi se raketa balistike ruse kishin goditur më herët gjatë ditës dy rajone të vendit. "Ata vazhdojnë të kryejnë sulme terroriste kundër qyteteve tona", shkroi ai.

Vendimi merret vetëm pak ditë pas një përplasjeje mes Zelenskit dhe Trumpit, gjatë së cilës presidenti amerikan tha se kishte ardhur koha që Ukraina të kishte një udhëheqës të ri për të provuar t'i jepte fund luftës me Rusinë.

Megjithatë, nga miratimi te mbrojtja e qiellit ukrainas rruga duket e gjatë. Në botë ka mungesë të këtyre municioneve, për shkak të përdorimit të tyre nga SHBA-ja në luftën kundër Iranit. Nuk është e qartë se si do të jetë kalendari i prodhimit, por porosia kuptohet se ka të bëjë me raketa që do të prodhohen rishtazi dhe jo me stoqe ekzistuese, gjë që e bën të pamundur një dorëzim të shpejtë. Sipas Departamentit amerikan të Mbrojtjes, prodhohen vetëm 600 raketa Patriot në vit.

Çështja e prodhimit ka qenë burim tensioni edhe më parë. Në korrik, Trump deklaroi se Uashingtoni nuk kishte rënë dakord t'i jepte Ukrainës licencë për të prodhuar vetë raketat Patriot, vetëm tri javë pasi i kishte ofruar vendit një të drejtë të tillë.