Për herë të parë, pakti i mbrojtjes reciproke mes Ankarasë, Islamabadit dhe Riadit kalon nga letra në terren: forcat turke dhe pakistaneze do të vendosen në mbretëri, ndërsa lufta me hutitët e Jemenit godet tashmë naftën saudite dhe qiellin e Riadit.

Turqia dhe Pakistani do të dërgojnë forca ushtarake në Arabinë Saudite. Vendimi u shpall të hënën, më 5 tetor, në një komunikatë të përbashkët, pas një takimi në Riad, dhe synon të mbështesë një aleat që prej javësh është në shënjestër të sulmeve të rregullta nga luftëtarët hutitë të Jemenit, një lëvizje e armatosur proiraniane që kontrollon pjesë të mëdha të vendit.
Të tre vendet ranë dakord të kalojnë "menjëherë në zbatimin praktik të marrëveshjes së mbrojtjes reciproke", të nënshkruar në gusht në Mekë, dhe "të marrin masat e nevojshme për të siguruar forcat dhe mjetet ushtarake të rëna dakord, dhe për t'i vendosur ato shpejt në mbretëri", thuhet në tekst.
Komunikata nuk i përmend hutitët me emër. Ajo "dënon me termat më të fortë" goditjet ndaj qyteteve të shenjta, Medinës dhe Mekës, të cilat Arabia Saudite ua atribuon hutitëve, si dhe "sulmet e vazhdueshme ndaj qyteteve dhe instalimeve civile e ekonomike" të vendit.
Është hera e parë që kjo marrëveshje vihet në veprim. Ajo bashkon atë që përshkruhet si ushtria e dytë e NATO-s (Turqia), fuqinë kryesore të Gjirit (Arabia Saudite) dhe të vetmen fuqi bërthamore të botës myslimane (Pakistani).
Një front i rihapur
Luftimet mes forcave qeveritare jemenase, të mbështetura nga Arabia Saudite, dhe hutitëve, që sundojnë një pjesë të madhe të Jemenit prej një dekade, rifilluan në korrik pas vitesh qetësie relative, duke hapur një front të ri në luftën në Lindjen e Mesme. Në shtator, me një ofensivë rrufe, hutitët morën kontrollin e gjithë bregdetit perëndimor të Jemenit, përgjatë Detit të Kuq. Që atëherë, ata godasin rregullisht instalimet naftëtare dhe ushtarake të mbretërisë fqinje.
Riadi dhe forcat qeveritare jemenase, që po e kanë të vështirë t'i zmbrapsin sulmet, kanë kërkuar disa herë mbështetje ndërkombëtare, veçanërisht nga Shtetet e Bashkuara, por deri tani pa sukses.
Kundërofensiva drejt Sanasë
Të dielën, forcat qeveritare të Jemenit, me mbështetjen e avionëve luftarakë sauditë, shpallën një kundërofensivë të gjerë për të rimarrë territoret e pushtuara së fundmi nga hutitët, madje edhe për t'i dëbuar ata nga i gjithë vendi. Sipas tyre, janë kryer më shumë se 1 000 goditje dhe ka nisur një ofensivë mbi kryeqytetin Sana, që ndodhet në duart e hutitëve që nga viti 2015.
Koalicioni i udhëhequr nga Arabia Saudite, aleat ushtarak që nga viti 2015 i qeverisë jemenase të strehuar në Aden, pranoi se ofron "mbështetje ajrore njëzet e katër orë në njëzet e katër për forcat e armatosura jemenase në terren". Koalicioni deklaroi se "100 avionë luftarakë kanë marrë pjesë" në ofensivë dhe se janë shkatërruar "324 objektiva me vlerë të lartë". Nga ana e tyre, hutitët thanë se një grua dhe një vajzë e vogël humbën jetën në bombardimet në provincën e Sanasë.
Hutitët paralajmëruan kompanitë ajrore se qielli mbi Arabinë Saudite është "jo i sigurt", me përjashtim të Medinës dhe Mekës, qytete që ata pohojnë se nuk i kanë shënjestruar kurrë.
Shpërthime në Riad, nafta në rrezik
Në mbrëmje, shpërthime të fuqishme u dëgjuan në Riad nga një gazetar i agjencisë AFP dhe nga banorë të kryeqytetit. "I pashë dritaret e mia të dridheshin", tha një banor që jeton jo larg aeroportit ndërkombëtar.
Të dielën u godit edhe naftësjellësi Lindje-Perëndim, i cili u detyrua të ndalojë punën, siç kishte ndodhur edhe muajin e kaluar. Drejtuesi i gjigantit naftëtar saudit Aramco paralajmëroi për nivelin "rrezikshëm të ulët" të rezervave botërore të naftës, vetëm pak ditë pasi vendet e G7-ës kishin njoftuar lëshimin e rezervave.
Koalicioni deklaroi gjithashtu se do të "sigurojë mbrojtjen ajrore të ngushticës së Bab Al-Mandab", mbi të cilën hutitët e kishin forcuar kontrollin në shtator. Rëndësia e kësaj rruge detare është rritur pasi Irani e mbylli ngushticën e Hormuzit, menjëherë pas fillimit të luftës në Lindjen e Mesme në shkurt.
Në terren, sipas burimeve ushtarake, forcat proqeveritare kanë prerë të hënën të vetmen rrugë furnizimi drejt Mokës, port i marrë nga hutitët në shtator, pa konfirmuar zyrtarisht rimarrjen e tij. Hutitët nuk i kanë komentuar ende këto informacione.
Ministria e Mbrojtjes e Serbisë promovoi një dokumentar që lartëson korpusin e Prishtinës, njësinë dy komandantët e së cilës u dënuan në Hagë për krime lufte. Në premierën në Nish ishte i pranishëm edhe njëri prej tyre, Vlladimir Llazareviqi.

