Trump bllokon sanksionet ndaj Rusisë që Kongresi i miratoi për luftën në Ukrainë

Ligji që Kongresi amerikan e hartoi për ta goditur Rusinë për luftën në Ukrainë u zhvesh nga një pjesë e sanksioneve të tij pak orë para se të niste zbatimi. Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, përdori autoritetin e tij presidencial për të bllokuar një sërë masash ndëshkuese ndaj Moskës, duke argumentuar se mbajtja e tyre pezull është në "interesat kombëtare" të vendit.

Vendimi u formalizua me një urdhër ekzekutiv të premten në mbrëmje. Vetë Trump e kishte nënshkruar ligjin e sanksioneve në shtator, ndërsa hyrja e tij në fuqi ishte parashikuar për të dielën. Sipas presidentit, disa pjesë të ligjit të ri bien ndesh me interesat kombëtare të SHBA-së; nuk është bërë ende e qartë se cilat sanksione konkrete preken nga urdhri.

Ligji mban emrin e senatorit të ndjerë republikan të Karolinës së Jugut, Lindsey Graham, një nga mbrojtësit më të vendosur të Ukrainës në Uashington, i cili ndërroi jetë më 11 korrik. Ai synonte drejtpërdrejt ekonominë ruse dhe i jepte presidentit kompetenca të gjera për të vendosur tarifa deri në 100% ndaj pesë blerësve më të mëdhenj të naftës dhe gazit rus, ndër të cilët më të rëndësishmit janë Kina dhe India.

Paketa përfshinte gjithashtu sanksione ndaj presidentit rus, Vladimir Putin, ndaj figurave të larta të qeverisë ruse, ndaj bankave dhe institucioneve të tjera financiare, si dhe ndaj të ashtuquajturës "flotë hije" të Rusisë, cisternave që përdoren për të anashkaluar sanksionet ekzistuese.

Vetëm një ditë para urdhrit, të enjten, një grup dypartiak prej 20 ligjvënësish amerikanë i dërgoi Trumpit një letër ku i kërkonte të respektonte ligjin, hyrja në fuqi e të cilit ishte caktuar për 18 tetor. Ata e falënderuan presidentin që e kishte nënshkruar dhe i kërkuan "zbatim të plotë dhe besnik" të tij. Sipas ligjvënësve, ligji do të ishte "vendimtar për ta detyruar Putinin t'i marrë seriozisht bisedimet e paqes", ndaj ata i bënë thirrje administratës "t'i zbatojë sanksionet e ligjit Graham në masën e tyre të plotë dhe pa vonesë".

Pezullimi i sanksioneve vjen pas një tjetër hapi që kishte trazuar Kongresin. Javën e kaluar, Trump njoftoi se kishte zhvilluar një bisedë telefonike me Putinin dhe se kishte rënë dakord të blinte naftë dizel nga Moska. Qëllimi i deklaruar ishte ulja e çmimeve të energjisë në SHBA para zgjedhjeve të mesmandatit në nëntor, të cilat do të vendosin se cila parti do ta kontrollojë Kongresin.

Plani i dizelit i tronditi ligjvënësit dhe shkaktoi kundërreagim nga të dyja partitë. Edhe aleatët e SHBA-së e kritikuan lëvizjen, nga frika se ajo mund ta ndihmojë Rusinë në përpjekjet e saj luftarake. Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, e cilësoi marrëveshjen si një dhuratë për Putinin, e cila sipas tij përbën "një investim në një luftë që duhet t'i jepet fund".