Shpërthime në Hormuz pas refuzimit të Trumpit, Irani kërcënon anijet me listë të zezë

Vetëm pak orë pasi presidenti amerikan Donald Trump hodhi poshtë zgjidhjen diplomatike të propozuar nga Irani për rihapjen e Ngushticës së Hormuzit, mediat iraniane raportuan shpërthime në ujërat e saj. Sipas raportimeve, shpërthimet ndodhën pranë ishullit Qeshm, në jug të Iranit, dhe sugjeronin se disa raketa kundër anijeve dhe dronë ishin lëshuar drejt anijeve që po e kalonin ngushticën kundër vullnetit të Teheranit.

Autoritetet iraniane nuk konfirmuan asnjë sulm në ngushticë atë ditë. Por sulmet ndaj transportit detar nuk janë ndalur: javën e kaluar u godit një anije mallrash indiane dhe në sulm humbi jetën një marinar.

Oferta e refuzuar ishte paraqitur nga Irani në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së dhe parashikonte rihapjen e ngushticës brenda një jave, nëse plotësoheshin shtatë kushte. Të dielën, ministri iranian i Jashtëm, Abbas Araghchi, deklaroi se Irani mbetet i vendosur për kushtet e tij dhe se do të presë një përgjigje zyrtare përmes ndërmjetësve si Pakistani, Katari dhe Omani.

Ndërkohë, Teherani po e forcon kontrollin mbi rrugën ujore. Korpusi i Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) këmbëngul se ngushtica është e mbyllur për çdo anije që nuk koordinohet me autoritetet iraniane. Të dielën pasdite, IRGC publikoi një video të asaj që tha se është droni i dytë nënujor amerikan i sekuestruar këtë muaj.

Kompanitë e transportit detar janë udhëzuar nga Teherani të përdorin një rrugë të përkohshme të miratuar nga autoritetet iraniane dhe të paguajnë tarifat përkatëse. Megjithatë, Irani ka paralajmëruar se ngushtica nuk do të rihapet plotësisht derisa të përfundojë bllokada amerikane ndaj porteve iraniane.

Të shtunën, Autoriteti iranian i Ngushticës së Gjirit Persik njoftoi se do të fusë në listë të zezë çdo kompani qiramarrëse anijesh që urdhëron ekuipazhet të përdorin rrugë të cilat autoriteti i konsideron të paautorizuara. Po ashtu, ai publikoi atë që e cilësoi si një kërkesë për falje nga një pronar anijeje i paidentifikuar, i cili fajësonte presionin tregtar të qiramarrësit të tij për tentativën për të kaluar ngushticën.

Uashingtoni jep një tablo krejt tjetër. Sipas SHBA-së, anijet e saj luftarake po i udhëheqin me sukses cisternat e naftës jashtë ngushticës përmes një rruge tjetër. Sekretari amerikan i Energjisë, Chris Wright, tha të dielën në një intervistë për Fox News se "mesatarja lëvizëse" e naftës bruto në tranzit ishte afro 13 milionë fuçi në ditë.

Në një përditësim operacional të 19 shtatorit, Komanda Qendrore e SHBA-së pretendoi se forcat e saj kishin ndihmuar në nxjerrjen e më shumë se një miliard fuçive nafte bruto nga Gjiri gjatë rreth dy muajve. Ushtria amerikane thotë gjithashtu se ka devijuar 122 anije tregtare për të zbatuar bllokadën detare të porteve iraniane, duke ndalur të gjitha eksportet e naftës bruto të Iranit.

Teherani i kundërshton këto shifra dhe pretendon se SHBA-ja po jep informacione të rreme për trafikun në Hormuz, me qëllim që të shfaqë kontroll mbi këtë rrugë ujore kyçe. Transporti detar në zonë është çrregulluar rëndë që kur SHBA-ja dhe Izraeli nisën luftën kundër Iranit më 28 shkurt.