Nga 100 euro, mbeten më pak se 90: sa e ka gërryer inflacioni xhepin në Kosovë

Një kartmonedhë 100-eurosh në Kosovë nuk blen më atë që blinte në fillim të vitit 2025. Sipas drejtorit të Institutit GAP, Blendi Hasaj, fuqia blerëse e 100 eurove ka rënë në më pak se 90 euro, si pasojë e rritjes së vazhdueshme të çmimeve dhe inflacionit të lartë.

"Prej janarit 2025 deri sot, fuqia blerëse e 100 eurove ka rënë në më pak se 90 euro", ka deklaruar Hasaj, i cili e vlerëson rritjen e çmimeve si një nga problemet më shqetësuese për ekonominë e vendit.

Sipas tij, që nga tetori i vitit të kaluar inflacioni në Kosovë nuk ka zbritur nën 5 për qind, ndërsa gjatë vitit 2026 inflacioni mujor ka qenë mesatarisht rreth 6.5 për qind më i lartë krahasuar me të njëjtin muaj të vitit paraprak. Hasaj thekson se inflacioni i lartë krijon pasoja zinxhirore në ekonomi dhe përmend një anketë të NDI-së të majit 2026, në të cilën qytetarët e kishin renditur rritjen e çmimeve si problemin aktual më serioz.

Struktura e inflacionit, sipas analizës së paraqitur nga Hasaj, ka ndryshuar gjatë këtij viti. Në fillim të vitit presioni më i madh vinte nga çmimet e ushqimit, ndërsa në muajt e fundit peshën kryesore e kanë marrë transporti, përfshirë naftën dhe shërbimet e transportit, si edhe kategoria e strehimit, ujit dhe energjisë.

Grafika e publikuar nga Instituti GAP, e bazuar në të dhënat e Agjencisë së Statistikave të Kosovës, tregon se inflacioni në gusht arriti në 7.3 për qind, nga 6.5 për qind në korrik dhe 6 për qind në qershor. Kontributi i kategorisë së transportit në gusht ishte 4 pikë përqindjeje, ndërsa ushqimi kontribuoi me 0.9 pikë përqindjeje.

Krahasimi ndërkombëtar, sipas Hasajt, është i pafavorshëm: përballë vendeve të Bashkimit Evropian dhe të rajonit, Kosova renditet aktualisht ndër vendet me inflacionin më të lartë, me një normë që ai e vlerëson rreth dy herë më të lartë se mesatarja e rajonit.

Drejtori i GAP-it kërkon ndërhyrje në dy nivele. Në afat të shkurtër dhe të gjatë, ai propozon rritjen e prodhimit vendor përmes një programi shtetëror mbështetës, investime më të mëdha në transportin publik dhe zgjerimin e rrjetit të tij, stimulime për përdorimin e veturave elektrike, reforma dhe përshpejtim të investimeve në sektorin e energjisë, zhbllokimin e projekteve aktuale me mbi 700 MW kapacitet, si edhe investime në kogjenerim dhe efiçencë energjetike.

Hasaj ka kritikuar njëkohësisht qeverisjen e kaluar të kryeministrit Albin Kurti, duke thënë se gjatë mandatit të parë të tij nuk është parë një program i qartë shtetëror për rritjen e prodhimit vendor.

Shifrat zyrtare e mbështetin tablonë. Agjencia e Statistikave të Kosovës ka bërë të ditur ditë më parë se shkalla e rritjes së çmimeve të konsumit ka arritur 7.3 për qind në gusht 2026 krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar, ndërsa vetëm brenda një muaji çmimet u rritën 1.3 për qind. Sipas ASK-së, Indeksi i Harmonizuar i Çmimeve të Konsumit në gusht 2026 ishte 7.3 për qind më i lartë se në gushtin e vitit 2025.