Nëntë ditë për Presidentin: Kuvendi rikthehet nën hijen e aktgjykimit të Specialës

Nëntë ditë. Aq u ka mbetur partive politike në Kosovë për të gjetur një President, para se Kuvendi të shpërndahet vetvetiu dhe vendi të rikthehet në kutitë e votimit, për herë të katërt në dy vjet. Në këtë atmosferë, deputetët mblidhen nesër në orën 11:00, me një rend dite të ngarkuar dhe me një faktor të ri që ka ndryshuar tonin e bisedimeve: aktgjykimi dënues i Gjykatës Speciale ndaj katër ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK).

Në seancën e nesërme do të betohen deputetët e rinj, shumë prej të cilëve zënë ulëset e mbetura bosh nga ata që kaluan në poste qeveritare. Pritet po ashtu të zgjidhet nënkryetari i Kuvendit nga radhët e PDK-së dhe të formohen komisionet parlamentare. Është i njëjti Kuvend për të cilin Gjykata Kushtetuese konstatoi se u konstituua pas skadimit të afatit 30-ditor të përcaktuar me Kushtetutë.

Aktgjykimi i Specialës ka hyrë edhe në agjendën parlamentare. Përfaqësuesit e partive u dakorduan të premten që në fillim të kësaj jave të propozohet për miratim një deklaratë e përbashkët lidhur me dënimin e Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit.

Pikërisht ky vendim duket se ka lëvizur edhe pozicionin e opozitës. Kryetari i PDK-së, Bedri Hamza, tha dje se pas aktgjykimit vendi ndodhet "në rrethana të reja" dhe se, mbi këtë bazë, partia e tij mund t'i ndryshojë qëndrimet "për çështje të cilat kanë të bëjnë me të ardhmen dhe me stabilitetin e shtetit". Deklarata ka peshë, pasi PDK-ja ishte tërhequr më herët nga negociatat për formimin e institucioneve, me vendimin për të mbetur në opozitë.

Nga ana e shumicës, Kryeparlamentarja Albulena Haxhiu njoftoi të premten se kryeministri Albin Kurti do të zhvillojë takime të reja me kryetarët e partive, me synimin për të arritur një marrëveshje për kreun e shtetit.

Kriza politike nuk u mbyll me konstituimin e Kuvendit, që erdhi me mbi një muaj vonesë, as me zgjedhjen e qeverisë së re në të njëjtën ditë, më 13 shtator. Kandidati për të cilin ishin dakorduar Kurti, si kryetar i LVV-së, dhe kryetari i LDK-së, Lumir Abdixhiku, Bekim Sejdiu, u tërhoq vetëm një ditë më pas. Marrëveshja ishte lëkundur që në fillim: në mbledhjen e grupit parlamentar të LDK-së, të paktën gjashtë deputetë të kësaj partie u shprehën kundër saj. Tani partitë duhet të kërkojnë një emër tjetër.

Matematika e votimit e bën detyrën edhe më të vështirë. Presidenti zgjidhet me dy të tretat e votave të deputetëve. Nëse në dy raundet e para askush nuk siguron 80 vota, zhvillohet një raund i tretë mes dy kandidatëve më të votuar, ku fiton ai që merr të paktën 61 vota.

Afati është i prerë. Sipas Gjykatës Kushtetuese, koha për zgjedhjen e Presidentit "përfundon më 6 tetor 2026". Nëse deri atëherë kreu i shtetit nuk zgjidhet, Kuvendi shpërndahet automatikisht dhe zgjedhjet e reja duhet të mbahen brenda 45 ditësh.