Nafta merr flakë, Franca huazon me 4,5%: rekord që nuk ishte parë që nga viti 2008

Franca po paguan çmimin e një krize që nisi mijëra kilometra larg Parisit. Të hënën, më 14 shtator, norma e interesit me të cilën shteti francez detyrohet të marrë hua u ngjit në 4,5 për qind, një nivel i paparë që nga viti 2008. Njëkohësisht, diferenca mes normave franceze dhe atyre gjermane arriti një rekord të ri, në një kohë kur Gjermania konsiderohet një vend shumë më i besueshëm nga tregjet.

Goditja erdhi nga fronti i naftës. Arabia Saudite, eksportuesja më e madhe në botë e naftës bruto, pezulloi të premten, më 11 shtator, funksionimin e naftësjellësit të saj Lindje-Perëndim, i cili një ditë më parë ishte sulmuar me dronë të nisur nga Iraku. Kjo është infrastruktura kryesore që i mundëson mbretërisë të eksportojë naftën pavarësisht luftës në Lindjen e Mesme, e cila ka bllokuar ngushticën e Hormuzit. Tani ajo është jashtë funksionit.

Në anën tjetër të rajonit, rebelët hutistë pro-iranianë të Jemenit kanë marrë kontrollin e ngushticës së Bab el-Mandebit, një pikë kalimi e detyrueshme për anijet naftëmbajtëse në rrugën më të shkurtër që lidh Azinë me Evropën. Me dy arterie kryesore të transportit të naftës të bllokuara, çmimet u ndezën dhe pasojat u ndjenë menjëherë në tregjet e borxhit.

Këto lëkundje ndërlikojnë edhe më shumë përgatitjen e buxhetit të vitit 2027, tekstin vendimtar që kryeministri francez Sébastien Lecornu duhet t'ua dërgojë në fund të javës ekspertëve të Këshillit të Lartë të Financave Publike. Rritja ekonomike dhe ulja e deficitit duhen kërkuar tani, siç shkruan Le Monde duke huazuar fjalët e këngëtares kuebekeze Céline Dion, "dans les froids, dans les flammes" ("në të ftohtit, në flakët").

Referenca nuk është e rastësishme: disa shpresonin në një "effet Céline Dion", një efekt Céline Dion që do të ndihmonte turizmin, ekonominë dhe buxhetin francez. Trazirat e së hënës erdhën vetëm dy ditë pas koncertit të parë parizian të yllit kuebekez, dhe treguan se një shtysë e tillë nuk mjafton përballë një goditjeje energjetike me përmasa globale.