Lula kundër djalit të Bolsonaros: Brazili voton, ndërsa ish-presidenti vuan dënimin në burg

Emri Bolsonaro është sërish në fletëvotimin e Brazilit, por jo ai i ish-presidentit. Jair Bolsonaro ndodhet në burg, ku vuan një dënim prej 27 vjetësh për organizimin e një grushti shteti ushtarak që dështoi pasi ai humbi zgjedhjet e vitit 2022. Në vend të tij, në raundin e parë të zgjedhjeve presidenciale të 4 tetorit, presidentin e majtë në detyrë, Luiz Inácio Lula da Silva, e sfidon i biri, Flávio Bolsonaro, kandidati i së djathtës ekstreme.

Sondazhet e opinionit tregojnë një garë me dy kuaj: asnjë kandidat tjetër nuk pritet t'u afrohet dy favoritëve. Megjithatë, as për balotazhin e mundshëm të 25 tetorit sondazhet nuk nxjerrin një fitues të qartë. Qendrat e votimit mbyllen në orën 17:00 sipas orës së Brazilit.

Në Brazil presidenti zgjidhet drejtpërdrejt nga qytetarët. Nuk ka kolegj elektoral dhe vota e secilit zgjedhës ka të njëjtën peshë. Për të fituar që në raundin e parë, një kandidat duhet të marrë më shumë se 50 për qind të votave të vlefshme. Nëse askush nuk e arrin këtë prag, tri javë më vonë mbahet raundi i dytë mes dy kandidatëve më të votuar. Fituesi do ta marrë pushtetin më 5 janar 2027.

Lula, 80 vjeç, është një veteran i së majtës braziliane dhe ka shërbyer tashmë tre mandate. Gjatë dy mandateve të para, nga viti 2003 deri në 2011, atij iu atribuua drejtimi i një periudhe historike rritjeje ekonomike, të nxitur nga lëndët e para, dhe uljeje të varfërisë. Rruga e tij nuk ka qenë pa pengesa: në vitin 2018 ai u burgos me akuza për korrupsion, ndonëse dënimi i tij u anulua pasi kishte kaluar 580 ditë pas hekurave. Meqë kushtetuta braziliane i kufizon presidentët në dy mandate radhazi, nëse fiton këtë herë, Lula nuk do të mund të kandidojë në vitin 2030.

Rivali i tij kryesor, Flávio Bolsonaro, është 45 vjeç, avokat dhe ish-senator nga Rio de Janeiro. Babai i tij, edhe pse në qeli, ia ka dhënë mbështetjen fushatës dhe shpreson që, nëse i biri fiton, ai të rifitojë lirinë.

Vëmendja e madhe drejtohet te Minas Gerais, shteti federal që konsiderohet barometri elektoral i vendit. Është një krahinë malore me miniera dhe bujqësi, më e madhe se Franca, me 21 milionë banorë. Që kur demokracia u rikthye në Brazil në vitet 1980, asnjë kandidat nuk ka arritur të bëhet president pa fituar në Minas.

Shifrat e dy garave të fundit e tregojnë qartë këtë peshë. Në vitin 2018, Jair Bolsonaro e mundi kandidatin e Lulës në këtë shtet me një diferencë prej mbi 1,7 milionë votash dhe u zgjodh president. Katër vjet më vonë, Lula e rimori Minas Gerais me më pak se 50 000 vota diferencë dhe fitoi edhe garën në shkallë kombëtare. Nëse historia përsëritet, kush fiton Minas, fiton edhe Brazilin.