Kroacia, e para në BE me sistemin EES: mbi 7.700 udhëtarë të refuzuar në kufi

Kroacia është vlerësuar si vendi më i avancuar në Bashkimin Evropian për zbatimin e sistemit të ri digjital të kontrollit kufitar EES (Entry/Exit). Vlerësimi erdhi të enjten nga komisioneri i Komisionit Evropian për punët e brendshme dhe migracionin, Magnus Brunner, i cili prezantoi sistemin bashkë me ministrin kroat të Punëve të Brendshme, Davor Božinović, në aeroportin e Splitit.

"Kroacia është lider në Evropë kur bëhet fjalë për zbatimin e sistemit Entry/Exit", tha Brunner, duke theksuar se vendi ka arritur një efekt të konsiderueshëm në vënien e tij në zbatim.

Sistemi EES është mekanizmi i Bashkimit Evropian për regjistrimin digjital të të dhënave për hyrjen dhe daljen e shtetasve të vendeve të treta, si dhe të të dhënave për hyrjet e refuzuara në kufijtë e jashtëm të shteteve anëtare. Sipas Brunnerit, sistemi është vënë në funksion në të gjitha 77 pikat ndërkombëtare kufitare të Kroacisë dhe është i rëndësishëm për sigurinë e qytetarëve të Bashkimit Evropian. Ai bëri të ditur se në nivel evropian janë regjistruar deri tani rreth 50 mijë hyrje të refuzuara.

Peshën e Kroacisë në këtë shifër e nënvizoi ministri Božinović: që nga futja e sistemit dhe deri një ditë më parë, hyrja u është refuzuar ose bllokuar 7.771 udhëtarëve, çka përbën rreth 15 për qind të të gjitha refuzimeve për në territorin e Bashkimit Evropian. Ai kujtoi se Kroacia nisi ta zbatonte sistemin gradualisht në tetor 2025 në të 77 pikat kufitare, ndërsa zbatimi i plotë filloi më 1 mars 2026 — më shumë se një muaj para afatit të caktuar nga Komisioni Evropian.

"Deri tani kemi arritur të krijojmë më shumë se 2,3 milionë dosje individuale udhëtarësh nga vendet e treta. Kemi kryer më shumë se 9 milionë e 300 kontrolle, përkatësisht verifikime, çka do të thotë se ky model i infrastrukturës moderne digjitale të menaxhimit të kufijve po tregon të gjitha përparësitë e veta", tha Božinović.

Ministri veçoi organizimin e punës në Aeroportin "Shën Jeronim" në Split, i cili ka mes 90 dhe 110 fluturimesh në ditë, pra më shumë se 200 mbërritje e nisje, pa krijuar radhë në kontrollin kufitar. Ai përshkroi kioskat e pararegjistrimit dhe të ashtuquajturat porta ABC, që zëvendësojnë punonjësin e policisë në pikën kufitare.

"E patë edhe vetë, dhe komisioneri mundi ta shohë, kioskat tona të pararegjistrimit që funksionojnë, pastaj të ashtuquajturat porta ABC që në fakt zëvendësojnë punonjësin e policisë në pikën kufitare. Në këtë pararegjistrim një pjesë e të dhënave, sidomos biometria, merret veçmas nga vetë vendi i hyrjes në territorin e Kroacisë, përkatësisht të Bashkimit Evropian", tha Božinović.

Përveç shtetasve të BE-së, portat ABC përdoren edhe nga shtetasit e Koresë së Jugut, Britanisë së Madhe dhe Kanadasë, ndërsa është në proces puna për përfshirjen e udhëtarëve nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës që kanë disa lloje pasaportash.