ReklamëHapësirë reklame
ReklamëHapësirë reklame
Reklamë
Teherani thotë se po godet çdo natë anijet që nxjerrin naftën e Gjirit përtej Hormuzit dhe tani kërcënon edhe kabllot dhe qendrat e të dhënave në Emiratet e Bashkuara Arabe. Lufta për ngushticën ka kaluar nga deti te infrastruktura digjitale.
Irani ka paralajmëruar se do të godasë sistemin e anijeve ndërmjetëse që, sipas tij, po e nxjerr naftën e vendeve arabe të Gjirit përtej Ngushticës së Hormuzit me ndihmën e Shteteve të Bashkuara. Shefi i sigurisë i Iranit, Mohsen Rezaei, deklaroi të dielën në mbrëmje se ky sistem tashmë është «shënjestër e hapur» për Teheranin.
Sipas Rezaeit, Komanda Qendrore e SHBA-së, me asistencën e ushtrisë së Emirateve të Bashkuara Arabe, po përdor anije më të vogla për ta transferuar naftën në cisterna më të mëdha. Ai pretendoi se Irani ka goditur për javë të tëra pesë ose gjashtë anije pjesëmarrëse çdo natë. «Ju po kontrabandoni, por ngushtica është nën kontrollin e Iranit dhe ne e menaxhojmë atë», tha ai.
Deklarata u perceptua si një thumb ndaj presidentit amerikan Donald Trump, i cili gjatë javëve të fundit ka përshëndetur faktin që eksportet e energjisë herë pas here kanë arritur nivelet e para luftës.
Si funksionon «ura» e naftës
Sistemi përfshin supercisterna për naftë bruto dhe anije më të vogla që koordinohen me ushtrinë amerikane. Ato ngarkojnë naftë në portet arabe dhe përdorin korridoret jugore pranë bregut të Omanit për të dalë nga ngushtica. Për të shmangur goditjet, anijet shpesh fikin transponderët dhe lëvizin natën. Pas transferimeve nga anija në anijë në Gjirin e Omanit, disa prej tyre kthehen për të ngarkuar sërish.
Natën e së dielës drejt së hënës u goditën disa anije, mes tyre dy cisterna që po dilnin nga zona dhe një tjetër e ankoruar pranë Soharit, ku dyshohet se kryhen transferimet nga anija në anijë. Javën e kaluar, anije të tjera u goditën nga predha, shenjë se sulmet janë shtrirë përtej vetë Ngushticës së Hormuzit. Nuk ka të dhëna për viktima apo për shkallën e dëmeve.
Nga deti te kabllot dhe qendrat e të dhënave
Kërcënimet e Rezaeit dukej se u drejtoheshin shteteve arabe të rajonit. Ai paralajmëroi se mund të goditet infrastruktura digjitale, duke përmendur kabllot, qendrat e të dhënave dhe objektet e inteligjencës artificiale të lidhura me SHBA-në në Emiratet e Bashkuara Arabe dhe rreth Ngushticës së Hormuzit. Ai premtoi gjithashtu një përgjigje të ashpër nëse infrastruktura energjetike dhe civile e Iranit sulmohet sërish, duke lënë të kuptohet se Teherani synon autoritet të qëndrueshëm mbi Hormuzin.
Rezaei akuzoi edhe Arabinë Saudite se po e ndihmon SHBA-në t'i anashkalojë kufizimet iraniane për naftën, por nuk kërcënoi me sulm të drejtpërdrejtë ndaj Riadit, i cili aktualisht është në shënjestër të rebelëve hutitë të Jemenit, të afërt me Teheranin.
Nuk është paralajmërimi i parë i këtij lloji. Në fillim të shtatorit, Korpusi i Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) kërcënoi cisternat në portet dhe ankorimet e Kuvajtit dhe Bahreinit, duke përmendur sulmet amerikane ndaj cisternave iraniane. IRGC-ja i akuzoi të dy vendet për bashkëfajësi, pasi presin në territorin e tyre forca të armatosura amerikane.
Një ngushticë e mbyllur, një luftë pa marrëveshje
Para luftës, përmes Ngushticës së Hormuzit kalonte afërsisht një e pesta e naftës dhe gazit në botë. Që kur SHBA-ja dhe Izraeli nisën sulmet ndaj Iranit më 28 shkurt, rruga ujore është mbyllur në pjesën më të madhe për anijet, si pasojë e sulmeve iraniane. Raportohet se Marina amerikane ka hapur një korridor që u lejon vendeve të Gjirit të eksportojnë naftë dhe mallra të tjera në mes të krizës energjetike.
Ndërkohë, SHBA-ja mban një bllokadë detare ndaj porteve jugore të Iranit dhe sanksionet po shtrëngohen. Teherani ka deklaruar se do të ndjekë rrugë ushtarake dhe diplomatike për ta detyruar Uashingtonin të pranojë kërkesat e tij për rihapjen e ngushticës.
Irani pretendon se SHBA-ja ka pranuar disa nga shtatë kushtet e Teheranit për rihapjen e plotë të Hormuzit dhe përfundimin e luftës, por këmbëngul se marrëveshja do të arrihet vetëm kur të plotësohen të gjitha. Sipas Hamidreza Azizit, analist i lartë për Iranin në Crisis Group, ky qëndrim pasqyron vlerësimin e dukshëm të Teheranit se nuk ndodhet nën ndonjë presion të menjëhershëm për të arritur një marrëveshje me Uashingtonin.
Ministria e Mbrojtjes e Serbisë promovoi një dokumentar që lartëson korpusin e Prishtinës, njësinë dy komandantët e së cilës u dënuan në Hagë për krime lufte. Në premierën në Nish ishte i pranishëm edhe njëri prej tyre, Vlladimir Llazareviqi.
