ReklamëHapësirë reklame
ReklamëHapësirë reklame
Reklamë
Tetë marinsa amerikanë u plagosën nga një raketë lundruese iraniane në mes të shtatorit, ndërsa Teherani pretendon se luftanijet amerikane janë tërhequr larg brigjeve të tij. Në të njëjtën kohë, shifrat tregojnë se tankerët po kalojnë sërish Hormuzin në numër më të madh se kurdoherë që nga fillimi i luftës.
Një raketë lundruese iraniane kundër anijeve goditi më 14 shtator në Ngushticën e Hormuzit një mjet lundrues me marinsa amerikanë në bord. Sipas mediave amerikane, tetë prej tyre pësuan helmim nga tymi dhe dëmtime të mundshme traumatike të trurit. Zyrtarët amerikanë të cituar në këto raportime thanë se anija ku ndodheshin marinsat nuk ishte anije e Marinës Ushtarake të SHBA-së.
Komanda Qendrore e SHBA-së (CENTCOM) nuk iu përgjigj kërkesës për koment mbi plagosjet. Më herët gjatë këtij muaji, CENTCOM kishte deklaruar se anijet amerikane i kishin shmangur me sukses sulmet iraniane me raketa balistike.
Pentagoni, ndërkohë, pa bujë shtoi 29 marinarë dhe tetë marinsa në listën e të plagosurve të luftës. Me këtë, numri i ushtarakëve amerikanë të plagosur që nga fillimi i luftës më 28 shkurt arrin në 861. Janë regjistruar të paktën 19 të vdekur.
Teherani e paraqet këtë fushatë si fitore. Irani pretendon se sulmet ndaj anijeve, përfshirë ato të Marinës amerikane, e kanë detyruar Uashingtonin t'i largojë luftanijet nga bregdeti iranian. Mediat e lidhura me shtetin iranian pohuan ditët e fundit se luftanijet amerikane u tërhoqën më herët këtë muaj nga linja e tyre e mëparshme e bllokadës, pranë portit iranian të Çabaharit dhe hyrjes në Gjirin e Omanit, dhe u zhvendosën më thellë në pjesën qendrore të Detit Arabik, sipas tyre për t'iu shmangur raketave iraniane.
Udhëheqësi Suprem i Iranit, Mojtaba Khamenei, duket se iu referua lëvizjeve detare amerikane në mesazhin e fundit që i atribuohet atij, të publikuar të hënën nga mediat shtetërore. Sipas tij, forcat amerikane po përmbahen nga përparimi i mëtejshëm "për shkak të goditjeve të dhimbshme që kanë pësuar nga duart e luftëtarëve trima dhe rojeve të Ngushticës së Hormuzit". "Sa herë që e kanë marrë këtë rrezik, i kanë shkaktuar dëm vetes", thuhet në mesazh. "Dhe së shpejti edhe Deti Arabik do të zbrazet prej tyre".
Nga ana e saj, SHBA-ja vazhdon të mbajë në një formë bllokadën detare të porteve jugore të Iranit dhe ka refuzuar propozimin më të fundit të Republikës Islamike për rihapjen e Ngushticës së Hormuzit. Teherani thotë se është gati për veprime ushtarake si mbrojtëse, ashtu edhe sulmuese, nëse do të jetë e nevojshme. Analistët presin një përshkallëzim të kontrolluar, edhe pse një rikthim në luftë të plotë nuk duket i afërt.
Ian Ralby, ekspert i së drejtës dhe sigurisë detare dhe president i organizatës jofitimprurëse për qeverisje të mirë Auxilium Worldwide, vlerëson se autoritetet iraniane ka gjasa të vazhdojnë të synojnë anijet, sepse kjo strategji u ka shërbyer qëllimeve të Teheranit gjatë luftës. Ai kujton suksesin e ngjashëm të hutitëve në Jemen, grupit të lidhur me Iranin, për gati tre vjet. Sipas Ralbyt, sulmet me raketa dhe dronë janë kthyer në një mjet përmes të cilit një fuqi ushtarake më e dobët mund të fitojë avantazh të konsiderueshëm strategjik dhe të ndikojë tregjet globale. "Është mjaft e sigurt, pra, që me apo pa personel amerikan në bord, sulmet ndaj anijeve do të vazhdojnë të jenë pjesë e qasjes së Iranit në luftë, jo vetëm për ekzistencën e tij të vazhdueshme, por për hegjemoninë e tij strategjike rajonale", tha ai.
Megjithatë, ushtria amerikane ka arritur në javët e fundit të kalojë nëpër ngushticë shumë më tepër ngarkesa energjie, edhe pse rruga ujore mbetet larg gjendjes së lirë të para luftës. Korpusi i Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) këmbëngul se ngushtica mbetet e mbyllur për anijet që nuk e koordinojnë kalimin me autoritetet iraniane.
Shifrat e dhëna nga palët e ndryshme nuk përputhen plotësisht. Sekretari amerikan i Energjisë, Chris Wright, deklaroi të dielën se nëpër ngushticë kalojnë çdo ditë gati 13 milionë fuçi naftë bruto. Sekretari i Thesarit, Scott Bessent, e vlerësoi fluksin në 15-22 milionë fuçi në ditë, krahasuar me rreth 20 milionë para luftës. Bessent pohoi gjithashtu se Irani nuk arrin të eksportojë naftën e vet për shkak të bllokadës dhe se i kanë mbetur vetëm rreth 15 milionë fuçi të depozituara në det, të cilat mund të dërgohen në Kinë brenda dy javësh.
Të dhënat paraprake të kompanisë së analizave Kpler, të publikuara të hënën, tregojnë se eksportet e naftës bruto nëpër Hormuz pritet të arrijnë mesatarisht 7,4 milionë fuçi në ditë në shtator. Sipas Kpler, në javën që përfundoi më 27 shtator ngushticën e kaluan 19 tankerë, mes tyre 17 cisterna shumë të mëdha, secila me kapacitet prej dy milionë fuçish. Eksportet rajonale u rikuperuan në shtator në 12,8 milionë fuçi në ditë, niveli më i lartë që nga fillimi i luftës.
Edhe në Teheran pranohet se nafta po kalon. Analistët e programit Be Vaght-e Iran, një emision i televizionit shtetëror iranian i përqendruar te lufta, pranuan të dielën se provat e disponueshme tregojnë se nëpër ngushticë kalojnë çdo ditë të paktën shtatë milionë fuçi naftë bruto.
Ndërmjetësit po përpiqen të mundësojnë bisedime të reja, por Uashingtoni jep sinjale se beson ende te taktikat e tij të presionit.
Ministria e Mbrojtjes e Serbisë promovoi një dokumentar që lartëson korpusin e Prishtinës, njësinë dy komandantët e së cilës u dënuan në Hagë për krime lufte. Në premierën në Nish ishte i pranishëm edhe njëri prej tyre, Vlladimir Llazareviqi.
