Gjyqi për Nord Stream nis në Hamburg: një ish-ushtar ukrainas përballet me akuzën për krim lufte

Gjithçka nisi me një rrjedhë flluskash që ngjiteshin në sipërfaqen e Detit Baltik. Tani, një nga sabotimet më të mëdha dhe më misterioze të historisë moderne ka marrë rrugën e drejtësisë: të mërkurën në Hamburg të Gjermanisë nis gjyqi ndaj një shtetasi ukrainas të akuzuar për përfshirje në sulmin ndaj gazsjellësve Nord Stream.

I pandehuri i vetëm është një ish-ushtar ukrainas, i identifikuar publikisht vetëm si Serhii K., në përputhje me ligjet gjermane për mbrojtjen e privatësisë. Ai e mohon çdo shkelje, ndërsa Ukraina ka mohuar çdo përfshirje në sulm.

Sipas dokumenteve gjyqësore, prokurorët gjermanë e akuzojnë si bashkëpunëtor në krimin e luftës të sulmit ndaj objekteve civile, si dhe për shkatërrim të infrastrukturës, shkaktim shpërthimi dhe prishje të veprimtarive publike. Akuza pretendon se ai "i përket një grupi personash që vendosën pajisje shpërthyese në gazsjellësit Nord Stream 1 dhe Nord Stream 2 pranë ishullit Bornholm në shtator 2022".

Në fund të shtatorit 2022, shtatë muaj pas pushtimit në shkallë të plotë të Ukrainës nga Rusia, shpërthimet goditën dy linjat e gazsjellësit në ujërat mes Suedisë dhe Polonisë, pranë ishullit danez Bornholm. Retë e gazit u përhapën në ujin përreth. Suedia ishte vendi i parë që dha alarmin për rrjedhjet.

Në ditët e para, disa ekspertë nuk e përjashtuan një defekt teknik, por drejtuesit e disa vendeve perëndimore e cilësuan shpejt sabotimin si shkakun më të mundshëm. Dy muaj më vonë, prokurorët suedezë njoftuan se ngjarja ishte pasojë e një "sabotimi të rëndë" dhe se në vendngjarje ishin gjetur "gjurmë eksplozivi".

Asnjë nga gazsjellësit nuk ishte në funksion në momentin e sulmit, por të dy përmbanin ende gaz nën presion. Për këtë arsye, ekspertët paralajmëruan se në atmosferë mund të ishte çliruar një sasi "e paprecedentë" gazesh serrë.

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, deklaroi atëherë se çdo veprim i qëllimshëm për të prishur infrastrukturën energjetike të Evropës ishte "i papranueshëm" dhe do të "çonte në përgjigjen më të fortë të mundshme".

Hetimi u shtri përtej kufijve. Autoritetet e sigurisë gjermane, daneze dhe skandinave u përfshinë në kërkimin e autorëve, dhe gishti u drejtua menjëherë nga Rusia. Pastaj kahu ndryshoi: dy shtetas ukrainas u arrestuan për rolin e pretenduar në sulm, duke ngritur pikëpyetje për një përfshirje shtetërore dhe duke e vënë në provë besnikërinë e disa aleatëve evropianë të Kievit.

Gjermania ishte veçanërisht e vendosur që të dyshuarit të dilnin para drejtësisë. Në vitin 2024, autoritetet gjermane lëshuan një urdhër arresti ndërkombëtar për një burrë ukrainas të dyshuar për përfshirje. Po atë vit, Danimarka dhe Suedia i mbyllën hetimet e tyre penale: Suedia përmendi mungesën e juridiksionit, ndërsa Danimarka tha se nuk kishte baza të mjaftueshme për ta ndjekur çështjen. Sot, Berlini është i vetmi vend që vazhdon t'i ndjekë gjurmët.