Gjykata amerikane ndal dëbimet e shpejta: migrantët nuk nisen me avion drejt vendeve të panjohura

Politika që lejonte dërgimin e shpejtë të migrantëve në shtete me të cilat nuk kanë asnjë lidhje mori një goditje të rëndë në gjykatë. Të premten, një panel prej tre gjyqtarësh i Gjykatës së Apelit të Qarkut të Parë të SHBA-së në Boston la kryesisht në fuqi një vendim të shkurtit, i cili kishte konstatuar se e ashtuquajtura politikë e "largimit në vend të tretë" e Departamentit të Sigurisë Kombëtare (DHS) është e paligjshme.

Çështja rrjedh nga një padi kolektive që teston se çfarë procesi të rregullt ligjor u takon migrantëve para se të nisen drejt kombesh me të cilat nuk kanë asnjë lidhje. Duke shkruar në emër të panelit, gjyqtari i qarkut Seth Aframe theksoi se migrantëve duhet t'u jepet një mundësi kuptimplotë, për të ngritur shqetësime sigurie para largimit, duke rrëzuar leximin më të ngushtë të ligjit që propozonte administrata Trump.

Gjykata nuk i dha të drejtë plotësisht palës paditëse: një pjesë e vendimit u rrëzua për arsye procedurale, konkretisht pjesa që lidhej me faktin nëse zyrtarët duhet të provojnë fillimisht t'i dëbojnë migrantët në vende me të cilat kanë lidhje.

Trina Realmuto, avokatja e paditësve pranë National Immigration Litigation Alliance, tha se vendimi konfirmoi se procesi i rregullt ligjor dhe mbrojtjet e miratuara nga Kongresi kundër persekutimit dhe torturës nuk mund të anashkalohen duke vënë dikë në një avion drejt një vendi që kurrë nuk ka qenë pjesë e procedurave të largimit të tij.

DHS nuk dha koment të menjëhershëm, ndërsa pritet që administrata Trump ta apelojë vendimin. Çështja mund të përfundojë sërish para Gjykatës së Lartë.

Përmasat e programit janë të mëdha. Sipas Third Country Deportation Watch, një mekanizëm monitorimi i drejtuar nga organizatat e të drejtave të njeriut Refugees International dhe Human Rights First, nën Trumpin SHBA-ja ka arritur marrëveshje që i lejojnë të dërgojë mbi 25.000 migrantë në të paktën 29 vende të treta, më së shpeshti në Meksikë. Politika, e miratuar në mars 2025, lejonte largime me njoftim minimal nëse zyrtarët kishin siguri diplomatike kundër persekutimit.

Programi ka arritur dy herë në Gjykatën e Lartë. Në vitin 2025, gjyqtarët hapën rrugën për dëbimin e tetë burrave, mes tyre shtetas të Kubës, Mianmarit dhe Vietnamit, drejt Sudanit të Jugut, një vend për të cilin Departamenti amerikan i Shtetit këshillon të mos udhëtohet për shkak të krimit, rrëmbimeve dhe konfliktit të armatosur. DHS i quajti ato largime një fitore, ndërsa organizatat e të drejtave të njeriut thanë se ato shkelnin mbrojtjet bazë.

Vendimi i Bostonit vjen pas një vargu humbjesh gjyqësore këtë muaj për agjendën e imigracionit. Një gjyqtar federal bllokoi kufizimet e planifikuara për vizat e studentëve dhe të gazetarëve, duke e cilësuar arsyetimin e qeverisë jashtëzakonisht të dobët. Paralelisht, një koalicion prej 22 shtetesh dhe Uashingtonit, DC, ka ngritur padi për të ndalur një rregull të veçantë që do t'u lejonte zyrtarëve të refuzojnë kartat e gjelbra për emigrantët që përdorin në mënyrë të ligjshme përfitime publike.