Efekti domino: pas Berlinit dhe Bernës, tani edhe Vjena po kthen migrantët në Itali

Pas Berlinit dhe Bernës, tani edhe Vjena po troket në derën e Italisë. Katër azilkërkues janë transferuar tashmë nga Austria drejt territorit italian, secili me një biletë treni ose autobusi të siguruar nga autoritetet austriake. Një pikë uji në detin e migracionit, por e mjaftueshme për të rritur tensionet politike në Romë.

Data kyçe është 12 qershori. Që prej asaj dite, sipas paraqitjes së çështjes nga Roma, ka rifilluar të lëvizë loja e ashtuquajturve "dublinanë" — azilkërkuesit që, sipas rregullit të Dublinit, duhen kthyer në vendin e parë të hyrjes në Bashkimin Evropian. Qeveria austriake e qendrës së djathtë e kryesuar nga Christian Stocker nuk shprehet për numrin e migrantëve të tjerë që mund të nisen drejt Italisë. Mbi katër ardhjet e para rëndon mbi të gjitha frika e një efekti domino dhe pikëpyetja se ku do të vihet vija ndarëse mes rregullave të vjetra dhe atyre të reja.

Për vitin e ndarjes, qeveria italiane e konsideron çështjen të mbyllur: rastet para 12 qershorit i përkasin një partie të mbyllur, ndërsa për ato pas kësaj date vlejnë rregullat e reja të Paktit të ri evropian mbi migracionin.

Shifrat e Ministrisë italiane të Brendshme (Viminale) tregojnë përmasat e asaj që është në lojë. Nga dhjetori 2022 deri në fund të vitit 2025, mbi Italinë janë grumbulluar rreth 80 mijë kërkesa për marrjen në ngarkim të azilkërkuesve, ndërkohë që transferimet praktikisht u ndalën pas qarkores me të cilën ministri i Brendshëm, Matteo Piantedosi, kishte mbyllur kthimet. Në pesëvjeçarin paraardhës ishin kthyer mbi 17 mijë "dublinanë".

Sipas të dhënave të Eurostat, platforma e personave që mund të kthehen do të kalonte 24 mijë veta. Nga këta, deri tani janë kthyer vetëm 85.

Mbi këtë vijë të hollë ndarëse është hapur një përplasje me Berlinin, pasi Viminale i tha "jo" tre transferimeve të vjetra që Roma i konsideron të mbuluara nga ajo që quhet "sanatoria" (rregullimi) e dakorduar vitin e kaluar — përfshirë rastin e shtetases somaleze Faduma Abdirisaq Warsame. Për llogaritë e vjetra, ripohohet nga Roma, tërhiqet një vijë; për ato të reja negociohet, duke vënë në peshore edhe kompensimet e parashikuara nga Pakti i ri, i cili lejon që rivendosjet të zëvendësohen me një kontribut financiar të llogaritur mbi bazën e 20 mijë eurove për person. Në këtë lojë peshash, Roma synon të bëjë të vlejnë edhe zbarkimet e organizatave joqeveritare të vendeve të tjera.

Vëmendja është drejtuar sidomos nga Gjermania e kancelarit Friedrich Merz, e cila më 6 shtator përballet me zgjedhjet në landin e Saksonisë, ku e djathta ekstreme e AfD-së arrin me një avantazh prej rreth njëzet pikësh në sondazhe, i ndërtuar mbi temat e sigurisë dhe të imigracionit.

Ndërsa qeveritë e Veriut po rikthejnë në lojë parimin e Dublinit, Roma po përpiqet të ndërtojë një kundërpeshë në jug. Kryeministrja Giorgia Meloni mbështetet te boshti me kryeministren daneze Mette Frederiksen dhe te fronti i 22 vendeve që, pas kaosit në Ceuta të Spanjës, kërkuan blindimin e kufijve të jashtëm. Piantedosi po kërkon të krijojë masë kritike me Greqinë, Maltën dhe Qipron, ndërsa në horizont përgatitet përballja më e ndjeshme me ministrin gjerman Alexander Dobrindt, me një takim ballë për ballë të mospërjashtuar në ditët e ardhshme.