907 sulme ndaj punonjësve humanitarë në 2025 — Gaza mbetet vendi më vdekjeprurës

Të shërbesh për të tjerët nuk ka qenë kurrë kaq e rrezikshme. Vitin e kaluar, një numër rekord punonjësish humanitarë u përballën me sulme të dhunshme, një valë të cilën zyra humanitare e Kombeve të Bashkuara e lidh pjesërisht me përdorimin gjithnjë e më të gjerë të dronëve të armatosur.

Sipas Aid Worker Security Database, platformës që përpilon incidentet e mëdha që prekin punonjësit e ndihmës, gjatë vitit 2025 u vranë, u plagosën ose u rrëmbyen 907 punonjës humanitarë. Nga këta, 350 u vranë — një shifër pak më e ulët se rekordi i 387 vdekjeve i regjistruar në vitin 2024.

Sekretari i Përgjithshëm i OKB-së, Antonio Guterres, e cilësoi nivelin e dhunës "të tmerrshëm" ("appalling") dhe u bëri thirrje shteteve të respektojnë rregullat e luftës dhe të mbajnë përgjegjës autorët. "Të shërbesh për të tjerët është bërë më e rrezikshme se kurrë", tha ai në një deklaratë të mërkurën.

Kreu i ndihmës humanitare të OKB-së, Tom Fletcher, tha se përhapja e dronëve të armatosur, të lirë dhe të përshtatshëm, ka rritur rreziqet në konflikte. Në mars, sulme me dronë goditën Gomën në lindje të Republikës Demokratike të Kongos, duke vrarë të paktën tre persona, mes tyre një punonjës francez të ndihmës. Konvoje humanitare në Sudan dhe Ukrainë janë goditur në mënyrë të përsëritur.

Gaza ishte me diferencë vendi më vdekjeprurës për punonjësit e ndihmës në vitin 2025, me 186 humanitarë të vrarë atje, e ndjekur nga Sudani. Është viti i tretë radhazi që Gaza mban vendin e parë të kësaj liste të zymtë.

Ramiz Alakbarov, koordinatori humanitar i agjencisë së OKB-së për refugjatët palestinezë, shkroi në rrjetin X se "punonjësit humanitarë nuk janë objektiv dhe ndihma humanitare duhet të lehtësohet plotësisht". Ish-kreu i UNRWA-s, Philippe Lazzarini, tha më herët këtë vit se po kërkonte ngritjen e një paneli të nivelit të lartë për të hetuar vdekjet e stafit.

Sulmet ndaj punonjësve humanitarë po ndodhin ndërkohë që financimi për punën e tyre po shkurtohet gjithnjë e më shumë. Komisioni Evropian tha se do të vazhdojë detyrimet e tij si donator, duke shtuar se "çdo punonjës humanitar i vrarë nuk është vetëm një tragjedi personale; është edhe një dështim i komunitetit ndërkombëtar për të përmbushur angazhimet e tij më themelore".

Bushra Khalidi, drejtuese e politikave globale humanitare në Oxfam, bëri thirrje për mbrojtje më të madhe të punonjësve të ndihmës. "Po dëshmojmë një sulm ndaj vetë veprimit humanitar", tha ajo.